Polski Cmentarz Wojenny w Bolonii-San Lazzaro di Savena

fot. R. Grauman fot. R. Grauman fot. R. Grauman fot. R. Grauman
2010-05-06 14:36:35

W kwietniu bieżącego roku minęła 65 rocznica wyzwolenia Bolonii przez żołnierzy 2 Korpusu Polskiego we Włoszech.

Żołnierze 2 Korpusu Polskiego w 1944 roku zostali skierowani na front włoski w ramach 8 Armii Brytyjskiej. Po zwycięskiej bitwie pod Monte Cassino, przełamaniu Linii Gotów, wiosną 1945 roku wzięli udział w alianckiej ofensywie, która doprowadziła do zakończenia działań wojennych we Włoszech. Po sforsowaniu rzeki Senio, polscy żołnierze kontynuowali ofensywę wzdłuż linii Via Emilia w kierunku Bolonii wyzwalając miasto 21 kwietnia 1945 roku.

Na szlaku bojowym 2 Korpusu w Emilii Romanii od jesieni 1944 roku do zakończenia działań wojennych we Włoszech poległo ponad 1400 żołnierzy. Groby wojenne były usytuowane w różnych miejscach Romanii. Dopiero po zakończeniu wojny szczątki poległych żołnierzy zostały zebrane we wspólnej nekropolii w Bolonii.

Polski Cmentarz Wojenny w Bolonii-San Lazzaro di Savena jest największym spośród czterech polskich cmentarzy usytuowanych na ziemi włoskiej. Spoczywa tam 1432 żołnierzy 2 Korpusu Polskiego poległych w walkach na Linii Gotów, w Apeninie Emiliańskim i w bitwie o Bolonię.

Cmentarz powstał z inicjatywy gen. dyw. Władysława Andersa, dowódcy 2 Korpusu Polskiego. Prace nad budową Polskiego Cmentarza Wojennego trwały od 1 lipca 1946 roku do 15 grudnia 1946. Cmentarz został wybudowany przez żołnierzy 10 Batalionu Saperów przy pomocy włoskich specjalistów. Projekt cmentarza wykonał ppor. inż. arch. Z. Majerski. Elementy dekoracyjne zaprojektował i wykonał architekt i rzeźbiarz Michał Paszyna. Poświęcenie cmentarza miało miejsce 12 października 1946 roku, wzięli w nim udział duszpasterze wszystkich wyznań. Uroczystości przewodniczył biskup polowy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie ks. Józef Gawlina w obecności gen. dyw. W. Andersa. Opiekę nad Polskim Cmentarzem Wojennym od 1946 roku sprawowało włoskie duchowieństwo oraz pozostali we Włoszech żołnierze 2 Korpusu. W latach 60. ubiegłego wieku przeprowadzono pierwsze prace remontowe na cmentarzu.

Przez blisko 65 lat na Polskim Cmentarzu Wojennym w Bolonii-San Lazzaro di Savena odbywały się corocznie uroczystości patriotyczne: 21 kwietnia w dzień wyzwolenia Bolonii, w Rocznicę Uchwalenia Konstytucji Trzeciego Maja oraz w Zaduszki.

Od lat opiekę nad Polskim Cmentarzem Wojennym w Bolonii sprawuje Rada OPWiM, która sfinansowała w bieżącym roku prace porządkowe, przygotowujące Nekropolię do uroczystości 65 rocznicy wyzwolenia Bolonii.